Bugun neft o‘tgan haftadagi keskin o‘sishdan so‘ng biroz pasaydi. Brent narxi olti oylik maksimumdan so‘ng bir barrel uchun qariyb 114 dollargacha tushdi, WTI esa 101 dollardan pastda savdo qilmoqda. Bir hafta avval neft narxi taxminan 6% ga oshgandi.

Eslatib o‘tamiz, Yevropa etalon navi Brent joriy yil boshidan buyon 85% dan ko‘proqqa qimmatlashdi, bunga Yaqin Sharqdagi urushning yetkazib berish zanjirlarini izdan chiqargani va Yamanlik Eron tarafdori xusiylar (Houthi)ning Saudiya Arabistoniga zarbalar berishi sabab bo‘ldi. Dam olish kunlari davomida xusiy kuchlar va Saudiya bo‘linmalari o‘rtasida janglar davom etdi. Xusiylar Saudiya Arabistonining Sana va Yamaning boshqa hududlariga uyushtirgan zarbalariga javoban Er-Riyoddagi King Khalid International Airport’ni nishonga olganini ma’lum qildi, bu esa energiya oqimlari bo‘yicha xatarlarni kuchaytirdi. Vashington mintaqa bo‘ylab diplomatlarni kengaytirilgan evakuatsiya qilishni buyurdi.

Vashington va Tehron o‘rtasidagi ritorikaga kelsak, hammasi odatdagidek. Tramp Tehron bilan kelishuvga erishish yoki “uni butunlay tugatish” bo‘yicha “qaror qabul qilish vaqti” yaqilashayotganini aytib, 3-noyabrdagi “midterm” saylovlaridan so‘ng zarbalar qayta boshlanishi mumkinligiga ishora qildi. Eron tashqi ishlar vaziri Abbos Araghchi esa, oqilona yondashuv bilan AQSh hujum qilishga jur’at etolmasligini bildirdi. Shu bilan birga, Eron Isroil va Birlashgan Arab Amirliklariga qarshi javob zarbalariga ham tayyor ekanini aytdi.

Jismoniy yetkazib berish oqimlari nisbatan barqaror bo‘lib qolmoqda. Kema va tankerlar hujumga uchraganiga qaramay, Yaqin Sharqdan neft yuborilishi, jumladan, Hormuz bo‘g‘ozi orqali tashish hajmi urushgacha bo‘lgan darajaga deyarli tiklandi. AQSh Markaziy Qo‘mondonligining ma’lumotiga ko‘ra, yozdan beri AQSh ko‘magida bo‘g‘oz orqali 1,5 milliard barrel neft tranziti amalga oshirildi, shu bilan birga AQSh kuchlari Eron portlarini ham bloklab turibdi. Shunga qaramay, ko‘plab ekspertlar bozor AQSh saylovlaridan keyingi keskinlik xavfini narxga kiritayotganini, o‘sha paytda Vashington qimmat neftning siyosiy “narxi” bilan kamroq hisoblashishini, shu tufayli oqimlar yaxshilanayotganiga qaramasdan narxlar yuqori darajada ushlab turilayotganini ta’kidlaydi.

Yaqin kunlarda bozorni siljitishi mumkin bo‘lgan bir qator voqealar kutilmoqda: seshanba kungi Isroil saylovlari, Federal Reserve foiz stavkasi bo‘yicha qarori va noyabr boshidagi AQSh midterm saylovlari. Ularning har biri mavhumlikni oshiradi, chunki qimmat neft inflyatsiya va foiz stavkalarini yuqori darajada ushlab turadi.

Bularning barchasi shuni ko‘rsatadiki, neft narxining yaqindagi pasayishi fundamentaldan ko‘ra ko‘proq texnik omillar bilan izohlanadi. Vashington va Tehron hanuz tahdidlar almashish rejimida bo‘lgan, xusiylar esa Saudiya nishonlariga zarbalar berishda davom etayotgan bir paytda, Brent uchun o‘sish tomoni ustun bo‘lib qoladi va 110 dollardan pastga tushish ehtimoli kichik. Keskin burilish faqat Eron bilan muzokaralarda haqiqiy siljish bo‘lsa mumkin bo‘ladi.

Texnik manzaraga ko‘ra, xaridorlar yaqin muddatli 101 dollarlik qarshilik darajasini zabt etishi kerak. Shunda 105 dollar atrofida maqsad ochiladi, bu darajadan yuqoriga yorib o‘tish ancha qiyin bo‘ladi. Uzoqroqdagi maqsad 109 dollar atrofida joylashgan. Pasayish ssenariysida esa ayiq kayfiyatidagi treyderlar 98 dollarlik daraja ustidan nazoratni qo‘lga kiritishga urinadilar. Agar bunga erishilsa, diapazondan chiqib ketish buqalarga jiddiy zarba bo‘lib, neft narxini 95 dollargacha tushirishi va keyin 92 dollargacha kengayish istiqbolini ochib berishi mumkin.