Neft narxi pasaydi, chunki Donald Tramp AQSh oraliq saylovlarigacha Eronni nishonga olmaydi, deb aytdi va Brent narxi barreli uchun 103 dollardan pastga tushdi. Dekabr fyuchers shartnomasi 1,3% ga arzonlab, 102,94 dollargacha tushdi, noyabr yetkazib berish uchun WTI esa 1,2% ga kamayib, 90,37 dollarga yetdi. Brent kuni kecha 4% dan ko‘proqqa oshgan edi, shuning uchun hozirgi korreksiya faqat payshanbadagi keskin sakrashni qisman orqaga qaytarmoqda.

Bozor bu ishorani Tehronga nisbatan uch haftadan ziyod muddat davomida hech qanday hujumiy harakat bo‘lmagan bir pauza sifatida qabul qildi. Ijtimoiy tarmoqlarda yozgan xabarida prezident Eron bilan “samarali” muzokaralar haqida gapirdi, biroq tafsilot bermadi va Eron portlarining dengizdan blokadasi to‘liq saqlanib qolayotganini alohida ta’kidladi. Saylov 3-noyabrga belgilangan, Kongress ustidan nazorat respublikachilar uchun noaniq, benzin va dizel narxlarining oshishi esa saylovchilarni jiddiy o‘ylantiryapti. Shu bois men bu qarorni Eronga nisbatan siyosatdagi burilishdan ko‘ra, ichki siyosiy hisob-kitob deb bilaman.

Tramp keltirgan muhim raqamlardan biri shuki, bir kechada Hurmuz bo‘g‘ozi orqali qariyb 22 million barrel o‘tgan — bu urushgacha bo‘lgan kundalik oqimlardan ham yuqori. U hech qanday dalil keltirmadi, shu bilan birga bu baho so‘nggi sanoat ma’lumotlaridan ham balandroq: Vitol bosh direktori kuniga qariyb 12 million barrelni tilga oldi, AQSh Markaziy qo‘mondonligi esa 20 million atrofida deb ko‘rsatdi. Rasmiy va sanoat raqamlari o‘rtasidagi — qariyb ikki baravar — tafovut treyderlarning oqimlar to‘liq tiklanganiga ishonchsiz qarayotganini izohlab beradi.

Dengizdagi vaziyat tinchlanayotgani yo‘q. Eron bo‘g‘ozdagi hujumlarni davom ettiryapti, Fars agentligi payshanba kechqurun Hurmuzda bir necha kuchli portlashlar bo‘lganini, tankerlarga janubiy yo‘l bo‘ylab o‘tayotib minalarga urilganini xabar qildi — bu xabar hozircha mustaqil tasdiqqa ega emas. UKMTO ma’lumotiga ko‘ra, oktyabr boshidan buyon bo‘g‘ozda to‘qqizta hujum qayd etilgan.

Fraxt xarajatlari ham alohida omilga aylangan. Fors ko‘rfazidan Sharqiy Osiyoga neft tashish qiymati hozir mojarodan avvalgi darajaga nisbatan olti baravardan ko‘proq oshgan va bu misli ko‘rilmagan sakrash butun ta’minot zanjiriga ulkan xarajatlar qo‘shyapti. Hatto fyuchers narxlari barqaror bo‘lganida ham bu, oxir-oqibat dizel va benzin iste’molchilariga yuklanadigan, qayta ishlash zavodlari uchun xomashyo xarajatlarini oshiradi. Saudiya kuchlari bilan Eron tarafdori Hutiylar o‘rtasida Yemende janglarning qayta avj olishi qo‘shimcha noaniqlikni yuzaga keltirmoqda.

Yana bir xavf Meksika ko‘rfazida. Isaias to‘foni kuchayib boryapti va juma kechqurun yoki shanba tongida AQSh qirg‘oqlariga chiqishi kutilmoqda, Alabama, Missisipi va Shimoliy Florida hududlarini tahdid ostiga qo‘ymoqda. Prodyuserlar allaqachon kuniga qariyb 1,3 million barrel — ya’ni mintaqaviy ishlab chiqarishning 60% dan ko‘prog‘ini — to‘xtatib qo‘yishdi.

Mening pozitsiyam: Brent yaqin sessiyalarda taxminan 98–106 dollar diapazonida savdo qilishi kerak, asosiy yo‘nalish riski esa yuqoriga qarab bo‘lib qolmoqda — biror to‘fon, Hurmuzdagi minalar yoki Vashingtondan kelgan bayonotlar narxni bir kun ichida 105 dollardan yuqoriga surib yuborishi mumkin. 3-noyabrgacha 100 dollardan pastda barqaror yopilish ehtimoli kichik ko‘rinadi; pastga harakat, ehtimol, aynan shu psixologik darajada qo‘llab-quvvatlash topadi.

Neft bo‘yicha texnik manzara: xaridorlar $96 ni nishonga olish uchun $92 atrofidagi yaqin qarshilik darajasini olishlari kerak, ammo bu darajadan yuqoriga yorib o‘tish qiyin bo‘ladi. Uzoq maqsad sifatida $100 hududi ko‘rilmoqda. Pastga qarab esa ayiqlar $89 darajasini egallashga urinadilar; agar bunga erishishsa, diapazondan chiqish buqalar pozitsiyalariga jiddiy zarar yetkazadi va neftni avval $87, so‘ngra $83 tomon surishi mumkin.